Samen werken aan LLO

In short
Wat betekent LLO voor jouw organisatie
Welke wet- en regelgevingen spelen er bij LLO
Ontdek de principes van marketing, branding en acquisitie
Onderscheid de belangrijke punten van didactiek voor professionals
Bouw je netwerk binnen de LLO-community uit
  • Microcredentials
  • € 1.275
  • Lessen in Nederlands
  • LocatieUtrecht
  • Start22 september 2026
  • Duur2 maanden

Samen werken aan LLO

Binnen het hoger onderwijs werken collega’s met diverse expertises samen om onderwijs voor professionals te realiseren, in het kader van een leven lang ontwikkelen (LLO). Zo geven onderwijsdirecteuren opdracht tot ontwikkeling, docenten ontwikkelen en geven cursussen, beleidsmedewerkers stellen kaders op, marketeers doen een marktverkenning en promoten cursussen, controllers bewaken de financiële kaders en ondersteuners zorgen voor de organisatie.

Van het eigen vakgebied weet je van de hoed en de rand, maar je werkt ook samen met collega’s met andere expertises. Dat gaat makkelijker als je al iets weet van hun vakgebied. Daarom hebben de Nederlandse universiteiten de handen ineengeslagen om de leergang Samen werken aan LLO te ontwikkelen.

De leergang heeft me zoveel inzicht gegeven in het speelveld van Leven Lang Ontwikkelen. Het was praktisch, inspirerend en vooral: ontzettend leerzaam. Ik voel me nu écht een gelijkwaardige gesprekspartner.

Michelle Waardenburg, Project Management Officer, Erasmus Universiteit Rotterdam

Doelgroep

Medewerkers van Nederlandse universiteiten en hogescholen die een goede gesprekspartner willen zijn op het gebied van leven lang ontwikkelen voor collega’s met andere expertises binnen hun eigen instelling.

Deze personen zijn betrokken:

Betrokkenen samen werken aan LLo

Tijdsinvestering

  • 5 bijeenkomsten van elk 3 uur
  • Bijeenkomst 3 vergt een voorbereidingstijd van 2 uur

Het Nederlandse hoger onderwijs staat voor een urgente opdracht: professionals blijven ontwikkelen in een snel veranderende wereld — daarom is samenwerking en vernieuwing essentieel, precies waar de leergang Samen werken aan LLO op inspeelt

Drs. Paul Adriaanse, Directeur Onderwijs voor Professionals

Inhoud

  • Bijeenkomst 1 – Actuele ontwikkelingen & extern beleid

    Docenten: Susan Nuijten (Vrije Universiteit Amsterdam) en Goof Claessen (Radboud Universiteit)

    Het Nederlands hoger onderwijs wil een sterke bijdrage leveren aan de verdere ontwikkeling van professionals. Dat is urgent: grote maatschappelijke transities (energie, digitalisering, zorg) en een snel veranderende arbeidsmarkt vragen om voortdurende scholing van werkenden. Universiteiten spelen hierin een steeds zichtbaardere rol — maar de precieze opdracht, organisatie en positionering zijn nog volop in ontwikkeling.

    Deze eerste bijeenkomst verkent het speelveld waarin universiteiten hun LLO rol vormgeeft:

    • Europese ontwikkelingen op het gebied van flexibilisering en microcredentials,
    • de verwachtingen vanuit overheid en politiek,
    • de begrippen en stakeholders in het landelijk LLO-speelveld van hoger onderwijs
    • de nationale LLO infrastructuur die nog in aanbouw is,
    • de dynamiek tussen universiteiten, hogescholen, private aanbieders en werkgevers,
    • en de kansen en risico’s die hieruit voortkomen voor de komende jaren.

    Na deze bijeenkomst

    • Ben je bekend met de LLO-begrippen en stakeholders in Nederland
    • Ken je de belangrijkste ontwikkelingen van beleid en regelgeving in Nederland en in de EU
    • Ben je op de hoogte van de stand van zaken van de ontwikkeling van LLO aan universiteiten en van de bredere ontwikkeling van LLO.
    • Kun je aan collega’s uitleggen wat maakt dat het hoger onderwijs in Nederland actief partner (moeten) zijn in LLO-activiteiten
    • het belang van de eigen functie benoemen.
  • Bijeenkomst 2 – Governance & intern beleid

    Docenten: Annemiek van Barneveld-Biesma (Wageningen Universiteit) en Daniel van Vliet (Erasmus Universiteit)

    Een universiteit die wil groeien in het ontwikkelen en aanbieden van onderwijs voor professionals loopt tegen de beperkingen van de organisatiestructuur aan. De structuur en het beleid van een universiteit is tenslotte gericht op het uitvoeren van de wettelijke taken voor initieel onderwijs, onderzoek en valorisatie. Een programma en een financiële impuls geven tijdelijk ruimte voor LLO, maar wat volgt daarna? Welke vraagstukken op het gebied van governance zijn belangrijk voor de borging van LLO? Hoe betrek je verschillende afdelingen en leg je verbindingen? En hoe prioriteer je dat?

    In deze bijeenkomst krijg je zicht op hoe universiteiten die willen groeien in hun onderwijs voor professionals dat nu aanpakken. Universitair onderwijsbeleid is gericht op bachelor- en masteronderwijs, waaraan andere eisen worden gesteld dan aan het kortdurende onderwijs voor professionals. Hoe wordt daarmee omgegaan en welke vraagstukken vragen de aandacht van de organisatie?

    Na deze bijeenkomst heb je kennis van en inzicht in

    • de manier waarop universiteiten LLO in het bestuurs-en beheersreglement borgen;
    • de plaats van LLO binnen universiteiten en de relatie met bekostigd onderwijs en valorisatie;
    • de verschillende organisatieonderdelen die een rol spelen in de borging van LLO in de organisatie;
    • de verschillen tussen kwaliteitszorgbeleid voor LLO en voor bekostigd onderwijs;
    • andere vraagstukken waarop beleid voor LLO binnen de organisatie wordt ontwikkeld;
    • de opzet en type functies binnen universiteiten die uitvoering geven aan LLO-beleid.
    • kwaliteitszorg rondom LLO

    Na deze module ben je in staat om

    • na te gaan wat de implicaties zijn van de organisatiekeuzes en structuur binnen je eigen organisatie voor LLO;
    • aan collega’s uit te leggen welke organisatiebeleidsvraagstukken verkend en ontwikkeld kunnen worden binnen je eigen universiteit.
  • Bijeenkomst 3 – Financiering & publiek-privaat

    Docenten: Wim de Boer (TU Twente) en Willem van Valkenburg (TU Delft)

    Onderwijs voor professionals binnen publieke onderwijsinstellingen is een private activiteit. Dit type onderwijs wordt niet door de overheid bekostigd. Dit zorgt voor een heel ander speelveld ten opzichte van het initiële onderwijs. Voor bekostigd onderwijs heeft de overheid (wettelijke) regels en processen vastgesteld, denk aan kwaliteitszorg, inschrijving en tarieven. De ruimte voor ondernemerschap bij initieel onderwijs is daarom beperkt en wijzigingen moeten jaren vooruit worden voorbereid.

    Niet-bekostigd onderwijs – zoals onderwijs voor professionals - heeft juist de ruimte voor ondernemerschap nodig. Als een programma te weinig aanmeldingen krijgt, moet er meer geïnvesteerd worden in marketing of dient het inhoudelijk te worden herzien om beter aan te laten sluiten op de vraag vanuit de markt. Er zijn weinig wettelijke beperkingen bij het aanbieden van onderwijs voor professionals, behalve op financieel vlak. Juist omdat het een private activiteit is, mag er geen of weinig inmenging zijn van overheidsgelden.

    Hoe zit dit precies? Welke eisen worden er gesteld aan investeringen in onderwijs voor professionals? Welke ruimte is er wél? Wij bespreken de ruimte en de beperkingen vanuit de wettelijke kant, maar ook vanuit eigen ervaring van drie universiteiten.

    Aan het einde van deze bijeenkomst heb je kennis van

    • de afwijkende financiële aspecten van onderwijs voor professionals ten opzichte van initieel onderwijs;
    • de wettelijke bepalingen ten aanzien van financiering van onderwijs voor professionals, de financiële positionering van een leven lang ontwikkelen binnen de universiteit en de kansen en ruimte die dit biedt;
    • exploitatie van cursussen/programma’s en het begroten daarvan.

    Na deze bijeenkomst ben je in staat om

    • een goede gesprekspartner te zijn voor collega’s over de wet- en regelgeving van een leven lang ontwikkelen en de interpretatie hiervan;
    • de interne uitdagingen inzichtelijk te maken die je tegenkomt als je een businesscase wil maken van onderwijs voor professionals;
    • in gesprekken met collega’s uit te leggen waar de financiën van onderwijs voor professionals afwijken van initieel onderwijs;
    • uit te leggen waar je op moet letten als je een cursus gaat begroten.
  • Bijeenkomst 4 – Doelgroepen, marketing & acquisitie

    Docenten: Inez Zondag (Radboud Universiteit) en Job van den Wildenberg (Wageningen Universiteit)

    Onderwijs voor professionals kan als open aanbod worden aangeboden of op maat worden ontwikkeld voor een specifieke opdrachtgever. In beide gevallen is de behoefte van de doelgroep een belangrijke basis voor de ontwikkeling van het onderwijs. Bij open aanbod spelen marketingstrategieën een grote rol. Bij opdrachtgevers of bij langdurend onderwijs kan een acquisitiegesprek doorslaggevend zijn. In deze bijeenkomst worden diverse onderdelen van marketing en acquisitie besproken.

    Na deze bijeenkomst ben je in staat om

    • effecten van marketing voor het promoten van LLO te benoemen;
    • verschillende marketingstrategieën van instellingen te herkennen;
    • marketingprincipes te begrijpen die op LLO binnen de eigen universiteit van toepassing zijn om ze te helpen aansluiten bij de visie van de eigen universiteit;
    • een beter gesprekspartner te zijn van marketingexperts door inzicht te krijgen in het afstemmen op de verschillende doelgroepen;
    • de wens van de instelling te vertalen naar een succesvol gesprek met de klant;
    • een goed acquisitiegesprek op het gebied van LLO te voeren met een potentiële klant.
  • Bijeenkomst 5 – Didactiek & inhoud

    Docenten: Sanne Elling (Universiteit Utrecht)

    De kenmerken, verwachtingen en (leer)behoeften van professionals en de grote diversiteit binnen de doelgroep maken dat onderwijs voor professionals een andere aanpak vraagt dan het onderwijs aan initiële studenten. Wat zijn de kenmerken van een goede inhoud en didactiek voor het onderwijs aan professionals? Hoe kom je tot onderwijs dat is afgestemd met het werkveld en op de diversiteit aan deelnemers? Hoe richt je onderwijs voor professionals in, aansluitend op wat professionals willen en nodig hebben om zich te kunnen ontwikkelen? Welke begeleidingsstijl past bij de behoeften en kenmerken van professionals?

    Bijeenkomst 5 gaat over wat er komt kijken bij het maken van bewuste keuzes voor een cursusvormgeving, werkvormen, begeleiding, toetsvormen en certificering die aansluiten bij professionals en die zorgen voor leereffecten op de lange termijn.

    Na deze bijeenkomst heb je kennis van

    • kenmerken van professionals en de invloed daarvan op de didactiek en inhoud van het onderwijs.

    Na deze bijeenkomst ben je in staat om

    • enkele kenmerken, verwachtingen en (leer)behoeften van professionals te benoemen die van invloed zijn op de didactiek (ontwerp en begeleiding) en inhoud van onderwijs voor professionals;
    • aan de hand van een overzicht van ontwerpstappen voor de ontwikkeling van onderwijs voor professionals voorbeelden te geven hoe in het ontwerp aangesloten kan worden bij relevante kenmerken en behoeften van professionals;
    • voorbeelden te geven van type activiteiten in een ontwikkel- en leertraject die passen bij didactiek voor professionals.

Vragen?

Severina Grotenhuis

Severina Grotenhuis

Toelating

Bij meer dan 25 aanmeldingen wordt er geselecteerd. We streven naar een diverse groep deelnemers, omdat er ook geleerd wordt van elkaar. Dat betekent dat we bij meer dan 25 aanmeldingen kijken naar een evenwichtige verdeling van expertises en onderwijsinstellingen. Laat dit je er echter niet van weerhouden om je aan te melden.

Edubadge

Deelnemers krijgen na afloop een edubadge uitgereikt als zij aan minimaal vier van de vijf bijeenkomsten hebben deelgenomen.