Incompany cursus Ideologische tegenstellingen in de hedendaagse politiek

De roep om samenhangende politieke visies is groot. Tegelijkertijd worden politieke visies ook gewantrouwd. Klassieke links-rechts-tegenstellingen lijken soms minder bepalend, terwijl oude ideologische thema’s in nieuwe vormen terugkeren. Partijen richten zich steeds vaker op één of slechts enkele thema’s, terwijl grote vraagstukken als het klimaat, energie, digitalisering en migratie een samenhangende visie vragen.

Hoe lopen de ideologische scheidslijnen in het huidige politieke landschap? Waar komen politieke denkbeelden vandaan? En hoe werken ideologieën door in beleid, bestuur en maatschappelijke discussies?

In deze incompany cursus verdiepen deelnemers zich in de historische achtergrond en actuele betekenis van politieke ideologieën. Daarbij verbinden we wetenschappelijke inzichten met vraagstukken en casussen uit de eigen organisatie.

Tijdens deze cursus verdiep je je in de aard en herkomst van klassieke en recente politieke ideologieën. Je ontwikkelt politiek-historische sensitiviteit en krijgt meer inzicht in de ideeën die ten grondslag liggen aan politieke en maatschappelijke standpunten. Je leert:

• Ideologische achtergronden van politieke vraagstukken herkennen;
• Veranderende politieke argumenten en denkbeelden beter begrijpen;
• Historische ontwikkelingen verbinden aan actuele discussies;
• Politieke taal en communicatie vanuit een breder perspectief duiden.
• Bestaande maatschappelijke en politieke verhoudingen begrijpen om daarin effectief te kunnen bemiddelen.

Deze cursus heette voorheen ‘Cursus Van Liberalisme tot Populisme: Inzicht in het Hedendaagse Ideologische landschap’.

Door casussen uit de eigen organisatie te bespreken, wordt de verbinding gelegd tussen theorie, actualiteit en professionele praktijk.

Deze verdiepingscursus biedt je collega’s en jou een gezamenlijk analytisch kader om politieke en maatschappelijke ontwikkelingen beter te begrijpen en te bespreken. Na deelname:

• Begrijp je hoe ideologieën als populisme, liberalisme en conservatisme politieke besluitvorming sturen;
• Heb je inzicht gekregen in ideologisch gedreven politiek in verleden en heden;
• Kan je de intellectuele en normatieve achtergronden van politiek en beleid beter duiden;
• Weet je hoe je historisch gegroeide politieke taal en communicatie kunt begrijpen.

Na afronding van de cursus ontvang je een officieel certificaat van deelname.

Deze incompany cursus is bedoeld voor organisaties en teams die in hun werk te maken hebben met politieke, bestuurlijke of maatschappelijke ontwikkelingen en behoefte hebben aan meer verdieping in de ideeën en ideologieën daarachter. Bijvoorbeeld:

• politiek of strategisch adviseurs
• beleidsadviseurs of -medewerkers
• raadsleden
• griffiers
• journalisten of redacteurs
• communicatieadviseurs of speechschrijvers
• (lokale) politici
• bestuurders en ambtenaren van (semi-)overheidsinstellingen
• medewerkers van NGO’s
• politieke advies- en communicatiebureaus
• medewerkers van een maatschappelijke organisatie, planbureau of adviesorganisatie.

Het programma kan worden aangeboden aan een bestaand team, een afdeling of een samengestelde groep professionals binnen een organisatie.

Er is geen specifieke vooropleiding nodig. We gaan uit van hbo/wo werk- en denkniveau.

Wil je weten wat deze leergang voor jouw team of organisatie kan betekenen? Neem vrijblijvend contact met ons op via de gele knop hierboven. We bespreken graag jullie vraagstukken en hoe we het programma daarop kunnen laten aansluiten.

De inhoudelijke basis van de leergang bestaat uit vijf bijeenkomsten over klassieke en hedendaagse politieke ideologieën. Bij een incompanytraject stemmen we de precieze invulling af op de context, leerbehoeften en actuele vraagstukken van jouw organisatie.

Tijdens de bijeenkomsten staan onder meer de volgende vragen centraal:

• Wat is ideologie?
• Hoe en waar zie ik ideologie doorwerken in politiek en beleid?
• Hoe hebben klassieke ideologieën zoals socialisme, liberalisme en conservatisme zich ontwikkeld?
• Welke oudere ideologische thema’s keren terug in hedendaagse discussies?
• Welke nieuwe politieke ideeën en ideologieën ontstaan er op dit moment?
• Zijn we beter af zonder ideologie, of kunnen we niet zonder ideologie?

De bijeenkomsten zijn interactief en combineren wetenschappelijke verdieping met toepassing op de praktijk.

De middagbijeenkomsten tijdens deze cursus kennen steeds dezelfde opbouw:

• In een interactieve vorm bespreken vooraanstaande historici hoofdthema’s uit de cursus.
• Met de docent bespreek je historische en actuele bronnen en wetenschappelijke literatuur.
• Aan de hand van casussen die de cursisten inbrengen vergroten we ideologisch inzicht in hedendaagse politieke conflicten.

De lezingen worden gegeven door ervaren docenten van de afdeling Politieke geschiedenis van de Universiteit Utrecht. Naast de lezingen ontvang je een reader met een selectie aan klassieke teksten en relevante wetenschappelijke literatuur. Er is tijdens de bijeenkomsten veel ruimte voor inbreng van eigen ervaringen en voorbeelden. Het seminar over de lezing, literatuur en casussen wordt begeleid door hoogleraar Politieke Geschiedenis Ido de Haan van de Universiteit Utrecht.

De inhoudelijke basis bestaat uit vijf bijeenkomsten van een dagdeel. De planning en frequentie stemmen we af met jouw organisatie.

Naast de bijeenkomsten kunnen deelnemers rekening houden met enige voorbereidingstijd voor het lezen van literatuur en het voorbereiden van casussen.

De bijeenkomsten kunnen plaatsvinden bij de Universiteit Utrecht of, in overleg, op locatie bij jouw organisatie. De precieze vorm en locatie bespreken we bij de intake.

Prijs op aanvraag, afhankelijk van groepsgrootte en programma. Neem contact op voor een offerte op maat.

De docenten die vanuit de Universiteit Utrecht onderwijs voor professionals verzorgen, zijn inhoudelijk sterk onderlegd en actief betrokken bij relevant, actueel onderzoek binnen hun vakgebied. Ze combineren academische diepgang met een scherp inzicht in de praktijk, waardoor ze de leefwereld van deelnemers goed begrijpen.

De uitstekende didactische vaardigheden van onze docenten zijn specifiek afgestemd op hoe professionals leren: praktijkgericht, interactief en toepasbaar. Bovendien hechten zij veel waarde aan samenwerking en creëren zij een leeromgeving waarin dialoog, kennisuitwisseling en co-creatie centraal staan.

‘’Hoewel volgens velen de tijd van de ‘grote verhalen’ voorbij is, zijn veel politieke debatten nog doordesemd met ideologie. Deze leergang heeft me geholpen ideologische elementen te herkennen. Het heeft me als plaatsvervangend griffier van een gemeenteraad ook taal gegeven om de verschillende raadsleden en/of fracties te kunnen adviseren, bijvoorbeeld bij het opstellen van een motie of amendement. De combinatie van theoretische / historische achtergrond enerzijds en de inbreng van casuïstiek van de deelnemers anderzijds verhoogt het leereffect en helpt concreet grip te krijgen op de soms abstracte stof. Like it or not: ideologieën doen er (nog steeds) toe…!’’

‘’De cursus Van Liberalisme tot Populisme heeft mij geholpen om een scherper beeld te krijgen van het hedendaagse ideologische landschap. Van socialisme, tot liberalisme, confessionalisme en populisme: ik heb geleerd hoe deze stromingen - met elk een rijke historische context - vandaag de dag terugkomen in veel vraagstukken waar ik in mijn werk mee te maken heb. Je bespreekt de historische achtergrond en past deze daarna toe op de hedendaagse realiteit. Daarnaast is het leuk om met een groep professionals, van alle leeftijden en achtergronden, casussen uit ieders werk te bespreken. Zo leer je meer over ieders vakgebied en leer je ook nog eens veel nieuwe mensen kennen!’’

Deze testimonials hebben betrekking op de eerdere open-inschrijvingsvariant van dit programma, die voorheen werd aangeboden onder de naam Van Liberalisme tot Populisme: Inzicht in het Hedendaagse Ideologische Landschap.